Makale
Aynı Semptomlar. Biri İyileşir. Biri Olduğu Yerde Kalır. Neden?
Aynı semptomları yaşayan iki kişiyi ayıran şey, sinir sistemlerine sundukları kanıtlardır. Biri hissi acil durum sayıp hayatı ertelerken, diğeri rahatsızlığı yan koltuğa oturtup savaşmadan gününe devam eder. Sinir sistemi ne hissettiğimize değil, o hisle ne yaptığımıza bakar. İyileşmenin formülü; rahatsızlıkla savaşmak veya katlanmak yerine, onu telaşsızca kabul edip yaşamı sürdürmektir. Semptomların kaybolması bir hedef değil, bu tutumun doğal bir sonucudur.
Aynı Semptomlar. Biri İyileşir. Biri Olduğu Yerde Kalır. Neden?
Tamamen aynı şekilde duyarlılaşmış (sensitize olmuş) sinir sistemine sahip iki insan hayal edin.
Aynı göğüs sıkışması. Sabah saat 6'daki aynı dehşet hissi. Aynı istilacı "ya olursa" düşünceleri.
A Kişisi uyanır ve kontrol eder: Bugün durum ne kadar kötü? Eğer ses çok çıkıyorsa, gün daralır. İşler ertelenir. Planlar iptal edilir. Tek görev, o hissin geçmesini sağlamak haline gelir.
B Kişisi aynı sıkışmayla uyanır — ve yine de markete arabayla gider. Yine de yataktan kalkar. Bu rahatsızlık yanında eşlik ederken gününü yaşamaya devam eder.
Ve çoğu insanın kaçırdığı kısım tam olarak şudur: B Kişisi içten içe de onunla savaşmaz. Rahatsızlık oradadır ve orada olmasına izin verilmiştir. Yan koltukta yolcu olarak oturur; arabayı sürmesine izin verilmez ve B Kişisinin nasıl yaşayacağını dikte edemez.
Bir yıl sonra, A Kişisi her sabah hâlâ kontrol yapmaktadır. Aynı semptomlar. Hatta belki daha da fazla semptom.
B Kişisi ise bunu neredeyse hiç düşünmez. Aslına bakarsanız, artık gerçekten semptomu bile kalmamıştır.
Aynı başlangıç noktası. Zıt sonuçlar. Ve aradaki fark irade gücü, fazladan bir çaba ya da doğru tekniği bulmak değildi.
Fark, sinir sistemlerinin ne öğrendiğiydi.
Duyarlılaşmış bir sinir sistemi bir hastalık değildir. Temizlenecek bir virüs yoktur. Hiçbir şey kırılıp bozulmamıştır. Sadece belirli bedensel duyumların tehlikeli olduğunu öğrenmiştir ve bu öğrenmeyi tek bir şeye dayanarak günceller:
Nasıl hissettiğinize değil. O hissi yaşarken ne yaptığınıza — ve bunu yaşarken onu nasıl taşıdığınıza bakar.
A Kişisinin sinir sistemi, bu duyumların birer acil durum olduğuna dair bir yıllık kanıt topladı; iptal edilen her plan bunu doğruladı. B Kişisinin sinir sistemi ise alarm çaldığında kimsenin paniklemediğine ve hayatın devam ettiğine dair bir yıllık kanıt topladı. Böylece artık eskisi kadar yüksek sesle çalmayı bıraktı.
İyileşmenin altın formülü şudur:
Rahatsızlık + Her Şeye Rağmen Yapmaya Devam Etmek = İyileşme.
Savaşılan bir rahatsızlık değil. Dişleri sıkarak katlanılan bir rahatsızlık da değil. Rahatsızlığın mevcut olduğu, telaşsızca karşılandığı ve sizin yaşamaya devam ettiğiniz bir hal.
Semptomların silinip gitmesi bir yan üründür. Asla bir başarı ölçütü (metrik) değildir.
Aylardır A Kişisi olduysanız —ilerleme ve gerileme döngüsünde sıkışıp kaldıysanız, kaçınmaya geri kayıyorsanız, bunu tek başınıza çözmeye çalışmaktan yorulduysanız yardım almaya hazırsınız demektir.
İlk adımı şu şekilde atabilirsiniz:
İlgili programlara (ACT/CBT vb) göz atıp uygun bir profesyonel bulmak.
Yazar
Shaan Kassam
Bu içerik ZihinHub editör ekibi tarafından hazırlanmıştır. Kaygı, kabul, iyileşme ve psikolojik esneklik üzerine destekleyici içerikler üretmeye odaklanır.
İlgili Diğer Makaleler
Benzer içeriklere de göz atabilirsin.
Depresyonda mıyım?
Duyarlılaşmış bir sinir sistemi, hayatın sesini sonuna kadar açmak gibidir; her sıradan hissi ve durumu aşırı yoğun ve rahatsız kıldığı için keyif almayı, sabrı ve yakınlık hissini engeller. Sorun ilişkilerinizde, kimliğinizde ya da sevgisizleşmenizde değil, sistemin aşırı uyarılmasındadır. Bu süreçte hislerinize bakıp kendinizi yargılamayın veya analiz etmeyin. Ses düzeyi geçicidir; eski bağlar kaybolmadı, sadece gürültünün ardında bekliyor. Yaşamaya nazikçe devam edin.
Bu işin ABC si!
Anksiyete zihinsel değil, bedenden zihne taşan bir hissetme problemidir. Endişe, belirsizliği kontrol etme çabasıdır; düşünceler inanılmadıkça zararsızdır. İyileşme zihinsel analizle değil, bedendeki alarma şefkatle temas ederek güven inşa etmekle olur. ABCDE yöntemiyle; endişeyi fark edin, bedendeki alarma el koyup nefes verin, hisle hikayesiz kalın, sakin anlarda da pratik yapın ve egoya inanmayın. Belirsizliği küçük adımlarla tolere etmek güveni kökleştirir.
Anksiyete, Öfke ve Yaratıcılık Arasındaki Hayati Bağ
Anksiyete ve öfke, May'in "demonik" dediği yoğun yaşam enerjisinin parçalarıdır; bastırıldıklarında patolojik kaygıya, paniğe ve saldırganlığa evrilirler. İnsanın doğasında var olan yaratma dürtüsü engellendiğinde bu biriken enerji ruhsal sıkıntı üretir. Yaratıcılık, bu ilkel tutkuların yapıcı biçimde ifade edilmesidir. İlaçla sadece bastırmak yerine; sanatsal ya da gündelik üretken eylemlerle bu ham gücü dışa aktarmak anksiyeteyi dönüştürmenin en sağlıklı yoludur.